MedicijnAlleen op recept

Sildenafil: werking, dosering, bijwerkingen en wie het niet mag gebruiken

Door de redactieOnderbouwd met medische bronnen
Bijgewerkt op 8 min leestijd
Open blister met ongemerkte blauwe ronde tabletten naast een glas water

Sildenafil is een receptgeneesmiddel tegen erectieproblemen en de werkzame stof van Viagra. Je neemt het ongeveer een uur voor de seks, het werkt alleen als je opgewonden bent en het effect houdt zo’n vier tot vijf uur aan. In Nederland krijg je het uitsluitend via een arts.

Hieronder lees je hoe sildenafil precies werkt, welke sterktes er zijn, welke bijwerkingen je kunt verwachten en wanneer je het beter niet kunt gebruiken. Alles op basis van de bijsluiter en het Farmacotherapeutisch Kompas. Wij verkopen zelf niets, dus we hebben er geen belang bij je iets aan te praten.

In het kort
Werkzame stof
Sildenafil (PDE5-remmer)
Werkt na
30 tot 60 minuten
Werkzaam tot
Ongeveer 4 tot 5 uur
Recept vereist
Ja, via een arts
Bekend als
Viagra (merknaam)
Sterktes
25, 50 en 100 mg
  • Sildenafil is een PDE5-remmer: het helpt bloed beter naar de penis te stromen, maar alleen bij seksuele prikkeling.
  • Je merkt het effect na 30 tot 60 minuten; het blijft zo’n 4 tot 5 uur werkzaam.
  • Er zijn tabletten van 25, 50 en 100 mg. Je neemt het hooguit één keer per 24 uur.
  • Nooit combineren met nitraten (hartmedicijnen) of poppers: dat kan je bloeddruk gevaarlijk laten dalen.
  • Generiek sildenafil werkt precies hetzelfde als Viagra en is goedkoper.

Wat is sildenafil?

Sildenafil kwam in 1998 op de markt als de eerste pil tegen erectiestoornissen, onder de merknaam Viagra. Sinds het patent in 2013 verliep, maken veel fabrikanten het middel als generiek geneesmiddel. Dat bevat dezelfde werkzame stof in dezelfde sterktes en moet aan dezelfde eisen van het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen voldoen. Artsen schrijven daarom meestal het generieke middel voor.

Sildenafil bestaat als gewone tablet en als smelttablet die je op je tong laat oplossen. Het middel wordt ook gebruikt bij een zeldzame longaandoening, pulmonale arteriële hypertensie, maar dan in een ander doseerschema en onder een andere merknaam. Deze pagina gaat alleen over het gebruik bij erectieproblemen.

Hoe werkt sildenafil?

Een erectie ontstaat als de bloedvaten in je penis ontspannen en de zwellichamen zich met bloed vullen. Een enzym, PDE5, zorgt er normaal voor dat die ontspanning weer afneemt. Sildenafil remt dat enzym. Daardoor blijven de bloedvaten bij opwinding langer en beter ontspannen, stroomt er makkelijker bloed naar binnen en houd je de erectie beter vast.

Belangrijk om te weten: zonder zin en prikkeling gebeurt er niets. Sildenafil geeft geen spontane erectie, verhoogt je zin in seks niet en laat je na het klaarkomen niet direct opnieuw kunnen. Het neemt ook de oorzaak van je erectieprobleem niet weg; het helpt je lichaam alleen een handje.

Hoe snel werkt sildenafil en hoe lang?

Volgens het Farmacotherapeutisch Kompas begint het effect gemiddeld na 12 tot 37 minuten; in de praktijk wordt meestal geadviseerd het ongeveer een uur van tevoren in te nemen. Het middel blijft zo’n 4 tot 5 uur werkzaam. Binnen dat venster kun je bij prikkeling een erectie krijgen; het is dus geen erectie van vier uur, maar een periode waarin het makkelijker lukt.

Na een zware of vette maaltijd wordt sildenafil langzamer opgenomen. Het effect komt dan later en kan wat zwakker zijn. Een lichte maaltijd of een lege maag werkt daarom het best.

Dosering: welke sterktes zijn er?

De arts bepaalt welke sterkte bij je past. Ter informatie staat hieronder wat de bijsluiter beschrijft. Neem nooit meer dan voorgeschreven en niet vaker dan één keer per 24 uur.

SterkteWanneer gebruikt (volgens de bijsluiter)
25 mgLagere startdosis, bijvoorbeeld bij ouderen, bij een verminderde lever- of nierfunctie of bij bepaalde andere medicijnen
50 mgGebruikelijke startdosis voor de meeste mannen
100 mgHoogste dosis, als 50 mg onvoldoende werkt en goed verdragen wordt

Bijwerkingen van sildenafil

De meeste bijwerkingen zijn mild en verdwijnen binnen een paar uur, zodra het middel is uitgewerkt. Ze komen doordat sildenafil ook bloedvaten elders in je lichaam laat ontspannen.

  • Zeer vaak: hoofdpijn.
  • Vaak: rood worden of een warm gevoel in je gezicht, een verstopte neus, duizeligheid, misselijkheid of maagklachten, en tijdelijke veranderingen in je zicht, zoals wazig zien of alles met een blauwe gloed zien.
  • Zelden maar ernstig: plotseling minder of geen zicht, plotseling gehoorverlies, pijn op de borst, of een erectie die langer dan vier uur aanhoudt (priapisme).

Krijg je een van die ernstige klachten, stop dan met het middel en neem direct contact op met een arts of de huisartsenpost. Bij pijn op de borst bel je 112.

Wisselwerkingen: bloeddrukverlagers, bloedverdunners en meer

Sildenafil verlaagt de bloeddruk een beetje. Samen met andere middelen die dat ook doen, kan dat te veel worden. De belangrijkste combinaties:

  • Nitraten zoals nitroglycerine of isosorbidemononitraat (bij hartkramp): nooit combineren. Hetzelfde geldt voor poppers (amylnitriet) en voor riociguat, een middel bij longhypertensie.
  • Alfablokkers zoals tamsulosine of doxazosine (bij prostaatklachten of hoge bloeddruk): de combinatie kan duizeligheid of flauwvallen geven. De arts start dan vaak met een lagere dosis.
  • Andere bloeddrukverlagers zoals amlodipine of bisoprolol: meestal goed te combineren, maar de bloeddruk kan extra dalen. Overleg dit met de arts. Sommige bloeddrukverlagers kunnen zelf ook erectieproblemen veroorzaken.
  • Middelen die de afbraak remmen, zoals bepaalde hiv-remmers, ketoconazol, itraconazol, erytromycine en claritromycine: daardoor kan er te veel sildenafil in je bloed komen. Ook grapefruitsap heeft dat effect, in mindere mate.
  • Bloedverdunners: een directe wisselwerking met de gangbare bloedverdunners is niet bekend, maar bij een bloedingsstoornis of een actieve maagzweer adviseert de bijsluiter voorzichtigheid. Meld altijd dat je ze gebruikt.

Combineer sildenafil niet met een andere erectiepil zoals tadalafil, ook niet als het ene middel onvoldoende lijkt te werken.

Wie mag sildenafil niet gebruiken?

Sildenafil is niet geschikt als je nitraten of riociguat gebruikt, als je een ernstige hart- of leveraandoening hebt, of als seks je hart te zwaar belast. Ook bij een zeer lage bloeddruk, een recente beroerte of hartaanval, een erfelijke netvliesaandoening zoals retinitis pigmentosa, of als je eerder plotseling zichtverlies door een doorbloedingsprobleem van de oogzenuw hebt gehad, is het af te raden.

Daarom hoort er een arts tussen. Die checkt je bloeddruk, je hart en je andere medicijnen voordat je begint. Erectieproblemen zijn bovendien soms een vroeg signaal van hart- en vaatziekten of diabetes; ook dat is een reden om het niet bij een pil te laten.

Sildenafil en alcohol

Een glas wijn of bier bij het eten is meestal geen probleem. Veel alcohol werkt wel tegen je: alcohol verlaagt zelf ook je bloeddruk, kan duizeligheid versterken en maakt het lastiger om een erectie te krijgen. Wie flink gedronken heeft, merkt daardoor vaak dat sildenafil minder goed werkt.

Generiek sildenafil of Viagra?

Er is geen verschil in werking. Generiek sildenafil bevat dezelfde werkzame stof in dezelfde hoeveelheid en is net zo streng getoetst. Alleen de vulstoffen, de kleur en de vorm van de tablet kunnen verschillen. Het merk heeft vooral een bekende naam en een hogere prijs. Meer over het merk zelf lees je op onze pagina over Viagra.

Sildenafil of tadalafil: welke erectiepil is beter?

Er is geen middel dat voor iedereen beter is. Sildenafil werkt een paar uur en past bij wie seks op een min of meer gepland moment heeft. Tadalafil werkt tot 36 uur en geeft meer vrijheid; het bestaat ook als lage dagelijkse dosis. Vardenafil lijkt in werking sterk op sildenafil. Welk middel het best bij je past, hangt af van je situatie, je gezondheid en hoe je de bijwerkingen verdraagt. De verschillen zetten we op een rij in sildenafil vs tadalafil.

Werkt sildenafil ook bij vrouwen?

Sildenafil is alleen geregistreerd voor mannen. Bij vrouwen is geen overtuigend effect op zin of opwinding aangetoond, en een "vrouwelijke Viagra" met hetzelfde werkingsmechanisme bestaat niet. In de Verenigde Staten is wel een ander middel tegen weinig zin bij vrouwen toegelaten, maar dat werkt in de hersenen en is in Nederland niet verkrijgbaar.

Sildenafil veilig krijgen

Sildenafil is uitsluitend op recept verkrijgbaar. Dat kan via je huisarts of via een online consult bij een geregistreerde zorgaanbieder, waarna een erkende apotheek het middel levert. De basisverzekering vergoedt erectiepillen niet; generiek sildenafil is wel een stuk goedkoper dan het merk. Webshops die sildenafil zonder recept verkopen zijn illegaal, en wat ze leveren is vaak niet wat erop staat. Dat zie je bijvoorbeeld bij kamagra. En gebruik je het zonder dat je erectieproblemen hebt? Lees dan eerst waarom dat zelden zin heeft.

Hoe lang van tevoren neem ik sildenafil in?

Meestal ongeveer een uur voor de seks. Het effect begint gemiddeld binnen een half uur tot een uur en houdt zo’n vier tot vijf uur aan. Na een vette maaltijd duurt het langer voor het werkt.

Mag ik sildenafil elke dag nemen?

Je mag het hooguit één keer per 24 uur innemen. Sildenafil is bedoeld voor gebruik als je seks hebt, niet als dagelijkse kuur. Wil je liever niet plannen, dan kan de arts een lage dagelijkse dosis tadalafil overwegen.

Wordt sildenafil vergoed?

Nee, erectiepillen vallen in Nederland niet onder de basisverzekering. Generiek sildenafil is wel veel goedkoper dan het merk Viagra. De prijs vraag je bij de apotheek.

Wat als sildenafil niet werkt?

Geef het een paar pogingen, neem het niet na een zware maaltijd en zorg voor voldoende prikkeling. Werkt het dan nog niet, bespreek het met de arts. Een andere dosis, een ander middel of een andere aanpak kan beter passen.

Kan ik sildenafil combineren met tadalafil?

Nee. Twee erectiepillen tegelijk vergroten vooral de kans op bijwerkingen en een te lage bloeddruk, zonder dat het beter werkt. Neem altijd maar één middel, zoals de arts het heeft voorgeschreven.

Twijfel je of sildenafil bij je past, of zie je liever niet je eigen huisarts? Via een online consult vul je een medische vragenlijst in en beoordeelt een arts of een behandeling veilig is voor je. Bij klachten aan hart of bloedvaten blijft de huisarts het eerste aanspreekpunt.

Sildenafil is uitsluitend op recept, na beoordeling door een arts; erectieprobleem.nl verkoopt geen geneesmiddelen. Deze informatie is gebaseerd op de bijsluiter en het Farmacotherapeutisch Kompas en vervangt geen medisch advies.

Lees verder